Sources, metadata, and reproducible exports / Эх сурвалж, мета өгөгдөл, давтагдах экспорт

Choose the source / Эх сурвалжаа сонгох

A shared title or table-like identifier does not establish that two services publish the same measure. Geographic codes also belong to their source. For example, the sampled portal GDP series uses national code CO9999; the reviewed PXWeb resident-population template uses national code 0.

Ижил нэр эсвэл хүснэгтийн дугаартай төстэй тэмдэгт мөр нь хоёр үйлчилгээний үзүүлэлт адил гэсэн баталгаа биш. Газар зүйн кодыг мөн эх сурвалжтай нь хамт ойлгоно. Жишээлбэл, шалгасан порталын ДНБ-ий цуваанд улсын дүн CO9999, харин PXWeb-ийн суурин хүн амын хянасан загварт улсын дүн 0 кодтой.

Start with a reviewed concept / Хянасан үзүүлэлтээс эхлэх

nso_indicators() searches a small bundled registry of reviewed PXWeb concepts. Inspect the definition, unit status, validation date, and caveats before fetching. The query template fixes the substantive selections; period labels are supplied separately. It does not guess that a similarly named portal series is equivalent.

nso_indicators() нь PXWeb-ийн хянасан үзүүлэлтийн багцад дагалдах жижиг жагсаалтаас хайна. Татахаасаа өмнө тодорхойлолт, нэгжийн төлөв, шалгасан огноо, тайлбарыг үзээрэй. Асуулгын загвар нь үндсэн сонголтыг тогтоож, хугацааны нэрийг тусад нь авна. Ижил нэртэй порталын цуваатай автоматаар адилтгахгүй.

old_options <- nso_options(mongolstats.lang = "en")
nso_indicators("GDP")
concept <- nso_indicator("gdp_current")
concept[c("name", "definition", "unit", "unit_status", "verified_at", "caveats")]

query <- nso_indicator_query("gdp_current", periods = c("2023", "2024"))
gdp <- nso_fetch(query, labels = "both")

# Both sexes and national total are the reviewed defaults.
# Хянасан үндсэн сонголт: нийт хүйс, улсын дүн.
population_query <- nso_indicator_query("resident_population", periods = "2024")
options(old_options)

Use period labels such as "2024", rather than PXWeb positional time codes: code "0" can refer to a different year after the next update. A source label ending in * is preserved. Read the source’s explanation of that mark before assigning a revision status or converting the published number’s scale.

Хугацааг PXWeb-ийн байрлалын кодоор бус "2024" зэрэг нэрээр сонгоно. Дараагийн шинэчлэлээр "0" код өөр оныг зааж болно. Эх сурвалжийн * төгсгөлтэй нэр хадгалагдана. Шинэчлэлийн төлөв оноох, тоон утгын масштабыг өөрчлөхөөс өмнө уг тэмдэг болон нэгжийн албан ёсны тайлбарыг шалгана.

Inspect source information / Эх сурвалжийн мэдээллийг шалгах

Fetch results remain ordinary tibbles. Their provenance attribute records source identity, request URL, selections, retrieval time, available source metadata, and a metadata fingerprint. nso_table_info() provides a compact view; nso_provenance() exposes the full manifest, including failures in a batch.

Татсан үр дүн энгийн tibble хэвээр байна. Эх сурвалжийн атрибут нь үйлчилгээ, таних дугаар, хүсэлтийн хаяг, сонголт, татсан хугацаа, байгаа мета өгөгдөл болон мета өгөгдлийн хурууны хээг хадгална. nso_table_info() нь товч харагдац, nso_provenance() нь багц хүсэлтийн алдааг багтаасан бүрэн бүртгэлийг өгнө.

nso_table_info(gdp)
manifest <- nso_provenance(gdp)
manifest$records[[1]]$selections
manifest$failures
nso_citation(gdp)

# Metadata-only lookup: no observations are requested.
# Зөвхөн хүснэгтийн мета өгөгдөл; ажиглалт татахгүй.
nso_table_info("DT_NSO_0500_001V1")

An absent source statement, update date, or unit remains missing. A metadata-only lookup can contain less information than a data response. Citations acknowledge the source; the package’s software license does not determine the data’s reuse conditions. Consult NSO’s terms and the relevant source record.

Эх сурвалж, шинэчилсэн огноо, нэгж байхгүй бол дутуу хэвээр үлдэнэ. Зөвхөн мета өгөгдөл авах хүсэлт нь тоон мэдээллийн хариунаас бага тайлбартай байж болно. Ишлэл нь эх сурвалжийг дурдана. Багцын программын лиценз нь өгөгдлийг дахин ашиглах нөхцөлийг тогтоохгүй. ҮСХ-ны нөхцөл болон холбогдох эх сурвалжийн бүртгэлийг шалгана.

Keep source symbols / Анхны тэмдэглэгээг хадгалах

Numeric NA alone cannot distinguish a missing observation from source symbols such as ... nso_value_status() returns observation keys, the original value_raw, and value_status: "observed" for finite numbers, "missing" for empty or missing fields, and "symbol" for other text. A symbol’s meaning is not inferred. Retain these records before filtering or transforming data.

Тоон NA нь анхнаасаа дутуу утга болон .. зэрэг эх сурвалжийн тэмдэглэгээг ялгахгүй. nso_value_status() нь ажиглалтын түлхүүр, анхны value_raw, мөн value_status баганыг өгнө: төгсгөлөг тоонд "observed", хоосон эсвэл дутуу талбарт "missing", бусад текстэд "symbol" байна. Тэмдгийн утгыг таамаглахгүй. Шүүх, хувиргахаасаа өмнө эдгээрийг хадгална.

status <- nso_value_status(gdp)
status[status$value_status != "observed", , drop = FALSE]

nso_check_data(
  gdp,
  keys = "Year",
  period = "Year",
  expected_periods = c("2023", "2024")
)

This example uses English PXWeb dimension names; inspect names(gdp) when using another fetch language. Optional unit and geography_level arguments name columns already present in your data. The checker reports concerns without changing values. No reported concerns does not establish that populations, units, or geographic levels are comparable.

Жишээнд PXWeb-ийн англи хэмжээсийн нэр ашиглав. Өөр хэлээр татсан бол names(gdp)-г шалгана. Нэмэлт unit, geography_level аргумент нь таны өгөгдөлд байгаа баганын нэрийг авна. Шалгагч утгыг өөрчлөхгүй, анхаарах асуудлыг тайлагнана. Асуудал илрээгүй нь хүн амын хамрах хүрээ, нэгж, газар зүйн түвшин харьцуулах боломжтой гэсэн баталгаа биш.

Export a durable record / Тогтвортой бүртгэлтэй экспорт хийх

Transformations and CSV exports can discard attributes. Save the provenance sidecar and original status table separately. The JSON manifest contains source and request context, not the statistical observations or their raw symbols.

Хувиргалт болон CSV экспорт нь атрибутыг хаяж болно. Эх сурвалжийн дагалдах бүртгэл, анхны төлөвийн хүснэгтийг тусад нь хадгална. JSON бүртгэлд эх сурвалж, хүсэлтийн нөхцөл орно; статистикийн ажиглалт, анхны тэмдэглэгээ орохгүй.

export_dir <- tempfile("nso-export-")
dir.create(export_dir)
utils::write.csv(gdp, file.path(export_dir, "gdp.csv"), row.names = FALSE)
saveRDS(nso_value_status(gdp), file.path(export_dir, "value-status.rds"))
nso_write_manifest(gdp, file.path(export_dir, "provenance.json"))

saved_manifest <- nso_read_manifest(file.path(export_dir, "provenance.json"))
nso_table_info(saved_manifest)
nso_citation(saved_manifest)
readRDS(file.path(export_dir, "value-status.rds"))

nso_write_manifest() refuses to overwrite a file unless overwrite = TRUE is explicit. Keep the original result if an analysis also needs exact R types and attributes: saveRDS(gdp, ...) preserves them together.

nso_write_manifest() нь overwrite = TRUE гэж заагаагүй бол байгаа файлыг дарж бичихгүй. R-ийн төрөл, атрибутыг бүхэлд нь хадгалах шаардлагатай бол анхны үр дүнг saveRDS(gdp, ...) ашиглан нэмэлтээр хадгална.

Find definitions and collection context / Тодорхойлолт, цуглуулалтын нөхцөлийг олох

The metadata catalog connects databases, tables, questionnaire fields, forms, and classifications. Its indicator type can be a question in a collection form rather than a published series. Numeric catalog IDs do not identify PXWeb tables. Search coverage and pagination attributes describe what was returned, not a verified complete inventory.

Мета өгөгдлийн сан нь мэдээллийн сан, хүснэгт, асуулгын талбар, маягт, ангиллыг холбоно. Эндэх indicator төрөл нь нийтлэгдсэн тоон цуваа бус, маягтын асуулт байж болно. Тоон таних дугаар нь PXWeb-ийн хүснэгтийн дугаар биш. Хайлтын хамрах хүрээ, хуудасны атрибут нь буцаж ирсэн хэсгийг тайлбарлах бөгөөд бүрэн жагсаалт болохыг батлахгүй.

hits <- nso_metadata_search("хүн ам", type = "all")
attr(hits, "coverage")
attr(hits, "pagination")

organizations <- nso_metadata_search(type = "organization")
databases <- nso_metadata_search(organization = 1, page = 1)
attr(databases, "pagination")

database <- nso_metadata("database", 526, include_raw = TRUE)
database$methodology
database$access
nso_related(database)

field <- nso_metadata("indicator", 12925, include_raw = TRUE)
field$quality_flags
field$context$unit
field$context$value_type
field$date_fields
nso_related(field)

The numeric IDs here are concrete examples from inspected catalog records; choose records relevant to your analysis. nso_related() reads embedded relationships without further requests. Fetch a full supported record with nso_metadata(type, id); embedded details may be partial. Quality flags preserve suspect source fields for review rather than silently correcting them.

Эндэх тоон дугаарууд нь шалгасан бүртгэлийн жишээ юм. Шинжилгээндээ тохирох бүртгэлийг сонгоно. nso_related() нь дахин хүсэлт илгээхгүйгээр хавсаргасан холбоосыг үзүүлнэ. Бүрэн мэдээллийг nso_metadata(type, id)-аар авна; хавсаргасан мэдээлэл дутуу байж болно. Чанарын тэмдэглэгээ нь сэжигтэй талбарыг чимээгүй засахын оронд шалгахад зориулж анхныхаар нь хадгална.

forms <- nso_forms(database_id = 526, include_raw = TRUE)
forms$records
form <- nso_metadata("form", 1024, include_raw = TRUE)
form$dates
form$years
form$date_fields
form$context
form$quality_flags

classification <- nso_classification(3446, include_raw = TRUE)
attr(classification, "completeness")
attr(classification, "quality_flags")
attr(classification, "metadata")$version

nso_metadata_dictionary("frequency")
nso_metadata_dictionary("collection-method")
nso_metadata_dictionary("licence")

Classification codes remain character strings. An empty codebook does not prove that the classification has no categories, and a nonempty one does not prove completeness. A licence or security category describes the catalog record; it does not grant access to underlying records. Missing official translations remain missing.

Ангиллын код тэмдэгт мөр хэвээр байна. Хоосон кодын жагсаалт нь ангилал утгагүй гэсэн баталгаа биш; хоосон бус жагсаалт ч бүрэн болохыг батлахгүй. Лиценз, нууцлалын ангилал нь бүртгэлийг тайлбарлах бөгөөд үндсэн мэдээлэлд хандах эрх олгохгүй. Албан ёсны орчуулга байхгүй бол дутуу хэвээр үлдэнэ.

Check discovery freshness / Хайлтын шинэ байдлыг шалгах

Local PXWeb discovery uses the bundled or session index. Its entry count can include the same table under several paths. Live keyword search returns a source-defined search window; it does not rebuild the complete index.

PXWeb-ийн дотоод хайлт нь багцын эсвэл тухайн ажиллуулалтын индексийг ашиглана. Нэг хүснэгт хэд хэдэн замд орсон байж болно. Шууд түлхүүр үгийн хайлт нь эх сурвалжийн буцаасан хэсгийг авна; бүрэн индексийг дахин бүтээхгүй.

nso_catalogue_status()
nso_search("population", fixed = TRUE)
live_hits <- nso_search("population", live = TRUE)
attr(live_hits, "catalogue")

config <- nso_api_config(refresh = TRUE)
config[c("maxCells", "maxValues", "origin", "status")]

The package splits data queries by the cell limit and applies conservative request pacing. maxValues describes the metadata-value limit advertised by PXWeb; it is not a data-query selection limit. Configuration can fall back to defaults or a stale cache, so inspect status. Processes on one computer share request pacing; other computers using the same public address need coordination.

Багц тоон хүсэлтийг нүдний хязгаараар хувааж, хүсэлтүүдийн хоорондын зайг баримтална. maxValues нь PXWeb-ийн зарласан мета өгөгдлийн утгын хязгаар бөгөөд тоон хүсэлтийн сонголтын хязгаар биш. Тохиргоо үндсэн утга эсвэл хуучин кэшээс ирж болох тул status-ыг шалгана. Нэг компьютерийн процессууд хүсэлтийн зайг хамтран баримтална. Ижил нийтийн хаягтай бусад компьютерийг тусад нь зохицуулна.

Use the public portal explicitly / Нээлттэй порталыг тусад нь ашиглах

The portal registry is experimental. Inspect its queryable, quality_flags, and grouping dimensions; rows with invalid or missing IDs remain discoverable but cannot be queried. Portal request parameters are separate from the curated PXWeb templates, and the source’s summary narratives are not observations.

Порталын жагсаалт туршилтын төлөвтэй. queryable, quality_flags, бүлэглэх хэмжээсийг шалгана. Буруу эсвэл дутуу дугаартай мөр харагдах боловч хүсэлтэд ашиглах боломжгүй. Порталын сонголт нь хянасан PXWeb загвараас тусдаа бөгөөд эх сурвалжийн тайлбарласан тойм нь статистикийн ажиглалт биш.

portal_catalog <- nso_indicators(source = "portal", refresh = TRUE)
portal_catalog[c("id", "name", "unit", "queryable", "quality_flags")]
nso_indicator("portal:DT_NSO_0000_4_4")

portal_gdp <- nso_portal_data(
  "DT_NSO_0000_4_4",
  area = "1",
  dimension = "code",
  graph_type = "line",
  periods = "2024",
  labels = "both"
)
portal_gdp[c("source_id", "period", "code", "code_mn", "code_en", "value", "unit")]
nso_check_data(portal_gdp, keys = c("period", "code", "code1"), unit = "unit")
nso_table_info(portal_gdp)

area, dimension, and graph_type are explicit source request parameters; the GDP example does not establish their meaning for every indicator. Period filtering is performed after retrieval and matches the source label exactly. Codes are retained for every label choice. Missing English labels stay NA; unknown geography codes are preserved. Unpadded periods such as 2025-1 retain their label but remain undated when month-versus-quarter meaning is ambiguous.

area, dimension, graph_type нь эх сурвалжийн хүсэлтийн тодорхой параметр юм. ДНБ-ий жишээ нь бүх үзүүлэлтийн хувьд тэдгээрийн утгыг тогтоохгүй. Хугацааны шүүлт нь татсаны дараа эх сурвалжийн нэртэй яг тохируулна. Ямар хэл сонгосноос үл хамааран код хадгалагдана. Англи нэр байхгүй бол NA, танигдаагүй газар зүйн код анхныхаараа үлдэнэ. 2025-1 зэрэг сар, улирлын утга нь тодорхойгүй нэрийг хадгалж, огноо таамаглан оноохгүй.

datamarts <- nso_portal_datamarts()
datamarts[c("id", "name", "years", "source", "query_supported")]

Datamart support provides catalog discovery and presentation configuration only. The reported year range is source text, not verified coverage. query_supported is FALSE: a stable developer contract for aggregate queries has not been verified, and this interface does not retrieve underlying individual records.

Өгөгдлийн сангийн дэмжлэг нь зөвхөн жагсаалт болон дэлгэцийн тохиргоог өгнө. Он жилийн хүрээ нь эх сурвалжийн текст бөгөөд шалгасан хамралт биш. query_supported нь FALSE: нэгтгэсэн хүсэлтийн тогтвортой хөгжүүлэгчийн гэрээ баталгаажаагүй бөгөөд энэ интерфейс нь хувь хүний анхан шатны бүртгэл татахгүй.